Theo Cục Hàng không Việt Nam (HKVN), việc giá nhiên liệu tăng khiến các đường bay ngách không thể bù đắp chi phí phát sinh, buộc các hãng phải rà soát, sắp xếp lại lịch bay, nhằm giảm tiêu hao nhiên liệu và tránh tình trạng phải hủy chuyến đột ngột.
Trước tình hình này, Tổng Công ty Hàng không Việt Nam (Vietnam Airlines) dự kiến tạm dừng khai thác một số đường bay từ ngày 1/4. Cụ thể, hãng sẽ cắt giảm 23 chuyến mỗi tuần trên các chặng: Hải Phòng đi Buôn Ma Thuột, Cam Ranh, Phú Quốc, Cần Thơ và TPHCM đi Vân Đồn, Rạch Giá, Điện Biên. Việc tạm dừng đường bay nhằm đảm bảo hoạt động giao thương, du lịch và đối ngoại của đất nước, cũng như duy trì các đường bay huyết mạch nội địa để phục vụ đi lại của người dân trong nước.
Trong khi đó, Vietjet cho biết điều chỉnh kế hoạch bay trong bối cảnh thiếu hụt nhiên liệu, nhằm đảm bảo ổn định khai thác trên toàn mạng bay. Trong giai đoạn tháng 4-5, đặc biệt là giai đoạn cao điểm lễ 30/4-1/5, Vietjet đảm bảo duy trì khai thác các đường bay với 64 đường bay quốc tế theo lịch bay đã công bố và chỉ điều chỉnh tần suất một số đường bay để đảm bảo phục vụ hành khách.
Thông tin lịch bay thay đổi đã được hãng thông tin tới hành khách qua các kênh bán, cùng với các phương án hỗ trợ hành khách theo chính sách dịch vụ hiện hành. Hành khách có thể chủ động kiểm tra thông tin chuyến bay trên website của hãng và ứng dụng Vietjet Air, liên hệ các kênh bán và phòng vé chính thức của Vietjet để được hỗ trợ.
"Hàng không là lĩnh vực chịu ảnh hưởng nhiều bởi các yếu tố bên ngoài như thời tiết, biến động địa chính trị, chiến tranh, dịch bệnh… Hãng chủ động với các kế hoạch quản trị rủi ro, có các phương án phù hợp để quản trị hiệu quả các nguồn lực, đảm bảo hoạt động khai thác hàng không, đáp ứng nhu cầu của khách hàng. Trong bối cảnh thế giới chứa nhiều biến động khó lường hiện nay, hãng hàng không rất mong nhận được sự chia sẻ và đồng hành của hành khách, hãng cam kết đảm bảo các đường bay, phục vụ nhu cầu di chuyển của hành khách" - đại diện Vietjet cho hay.
Theo Cục HKVN, xung đột Mỹ và Israel với Iran leo thang khiến eo biển Hormuz - nơi vận chuyển hơn 20% sản lượng dầu toàn cầu - gần như bị đóng cửa.
Hệ lụy là các nhà máy lọc dầu châu Á, nơi cung cấp tới 70% lượng Jet A-1 nhập khẩu cho Việt Nam (chủ yếu từ Thái Lan và Trung Quốc), phải đồng loạt cắt giảm công suất hoặc ngừng xuất khẩu. Singapore đã giảm công suất lọc dầu từ 85% xuống 60%. Thái Lan tuyên bố tình trạng "Bất khả kháng" và cấm xuất khẩu các sản phẩm lọc hóa dầu từ ngày 6/3, trong khi Trung Quốc cũng có động thái tương tự.
Tại thị trường trong nước, 5 nhà cung cấp xăng dầu hàng không, với hai trụ cột là Skypec và Petrolimex Aviation cho biết chỉ có thể đảm bảo nhiên liệu đến hết ngày 31/3. Các đơn hàng nhập khẩu cho tháng 4 đang bị đối tác trì hoãn và có nguy cơ bị hủy ngang do điều khoản bất khả kháng. Hy vọng bù đắp từ hai nhà máy lọc dầu nội địa là Nghi Sơn và Dung Quất cũng khó khăn do các nhà máy này đang trong kế hoạch bảo trì tháng 3 và 4 (dừng hoạt động 10 ngày/tháng) và phải ưu tiên cân đối các sản phẩm xăng dầu khác cho nền kinh tế.
Theo Cục HKVN, hiện các hãng hàng không Việt Nam đang khẩn trương xây dựng phương án thu thêm phụ phí nhiên liệu trên các đường bay quốc tế, dự kiến áp dụng từ đầu tháng 4.
Thực tế, động thái vừa nêu hoàn toàn phù hợp với xu thế chung khi hơn 60% trong số gần 40 hãng bay quốc tế được khảo sát đã tăng giá vé hoặc phụ thu nhiên liệu từ giữa tháng 3. Các hãng như Air France, Thai Airways tăng trực tiếp 5-20% vào giá vé, trong khi Malaysia Airlines, All Nippon Airways thu thêm từ 130.000 đồng đến hơn 10 triệu đồng mỗi vé tùy chặng bay.
Cục HKVN đã kiến nghị Bộ Xây dựng, Bộ Tài chính và các bộ ngành liên quan tiếp tục nghiên cứu các cơ chế hỗ trợ về thuế, phí. Đáng chú ý nhất là kiến nghị miễn 100% thuế bảo vệ môi trường đối với nhiên liệu bay đến hết tháng 5, đồng thời bổ sung mặt hàng này vào danh mục được giảm thuế giá trị gia tăng từ 10% xuống mức phù hợp.
Cơ quan quản lý ngành hàng không cũng đề xuất xem xét điều chỉnh giá trần vé máy bay nội địa trong trường hợp cần thiết, nhằm giúp các hãng hàng không có cơ sở duy trì hoạt động khai thác.